Dünyadan Haberler - 4

İsrail hapishanelerindeki Filistinli esir sayısı mart ayı itibarıyla 9 bin 500’ü aştı

Filistin Kurtuluş Örgütü'ne (FKÖ) bağlı Esirler Heyeti, Filistin Esirler Cemiyeti ve Ed-Damir Esir Destek ve İnsan Hakları Derneği tarafından ortak açıklama yapıldı.

Açıklamada, İsrail hapishanelerinde tutulan Filistinli esir sayısının mart ayı itibarıyla 9 bin 500’ü aştığı ifade edilirken, esir sayısının bir önceki aya göre yüzde 2,15 artış gösterdiği belirtildi.

İsrail hapishanelerinde tutulan Filistinli kadın esir sayısının 73, çocuk esir sayısının ise 350 olduğu aktarılan açıklamada, çocukların Megiddo ve Ofer hapishanelerinde tutulduğu kaydedildi.

Verilere göre herhangi bir suçlama olmaksızın tutulan idari tutukluların sayısı 3 bin 442’ye ulaştı.

İsrail'in "yasa dışı savaşçı" olarak sınıflandırdığı tutukluların sayısının ise 1249 olduğu, bu sayıya İsrail ordusuna bağlı kamplarda tutulan Gazze Şeridi’nden tüm esirlerin dahil edilmediği ifade edildi.

Söz konusu sınıflandırma kapsamında Lübnan ve Suriye’den esirlerin de bulunduğu belirtildi. 

Katil İsrail, Lübnan'ın başkenti Beyrut’u vuruyor

İsrail ordusunun Lübnan'a 2 Mart'ta başlattığı saldırıları sürüyor.

İsrail ordusu halkı evlerini terk etmeye zorladığı Dahiye bölgesine 2 hava saldırısı gerçekleştirdi.

Öte yandan İsrail ordusu, Dahiye bölgesine geniş çaplı bir saldırı dalgasının başlatıldığını duyurdu. Açıklamada, saldırıların devam edeceği tehdidinde bulunuldu.

İsrail'de yayın yapan Kanal 12 televizyonu ise İsrail savaş uçaklarının Beyrut'un Dahiye bölgesinde yüksek katlı binaları hedef aldığını öne sürdü.

İsrail ordusu gün içerisinde de Dahiye'ye 2 hava saldırısı düzenlemişti.

İsrail'in Lübnan'a saldırıları

İsrail ordusundan 2 Mart'ta yapılan açıklamada, Lübnan'dan füze atıldığının tespit edilmesinin ardından ülkenin kuzeyinde sirenlerin devreye girdiği belirtilmişti.

Ardından, Lübnan geneline hava saldırıları başlattığını duyuran ve başkent Beyrut'u hedef alan İsrail ordusu, havadan ve denizden yoğun saldırılar düzenlediği Lübnan'da kara işgalini genişletme kararı almıştı.

Lübnan Sağlık Bakanlığı, İsrail'in 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısının 634'e, yaralı sayısının ise 1586'ya yükseldiğini açıklamıştı.

Lübnan hükümeti, 2 Mart'tan bu yana barınma merkezlerine 816 bin 700 kişinin başvurduğunu açıklamıştı.

BAE: İran'dan atılan füze ve İHA'lara karşı hava savunma sistemleri devreye girdi

BAE Savunma Bakanlığının ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformunda yaptığı açıklamada, ülkeye yönelik saldırıların olduğuna dikkat çekildi.

Açıklamada, "BAE hava savunması, şu anda İran'dan gelen füze ve İHA'lı saldırılara karşı koymak için devreye girdi." ifadeleri kullanıldı.

Ülkenin farklı bölgelerinde patlama seslerinin duyulabileceği vurgulanan açıklamada, söz konusu seslerin "hava savunma sistemlerinin balistik füzeleri, savaş uçaklarının ise İHA'ları ve seyir füzelerini imha etmesi sonucu oluştuğuna" işaret edildi.

Saldırıda isabet veya herhangi bir yaralanma ya da can kaybı olup olmadığına ilişkin henüz açıklama yapılmadı.

Abu Dabi'deki eski havalimanında çıkan yangın söndürüldü

Öte yandan Abu Dabi Emirliği Medya Ofisinden gün içinde yapılan açıklamada, hava savunma sistemlerinin müdahalesi sonucunda düşen şarapnelin Abu Dabi'deki eski havaalanında yangına sebep olduğu aktarıldı.

Açıklamada, havalimanındaki yangının kontrol altına alındığı, olayla can kaybının olmadığı kaydedildi.

ABD-İsrail’in İran’a saldırıları

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat'ta İran'a askeri saldırı başlattı.

İran da İsrail'in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.

ABD-İsrail saldırılarında, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney'in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkili öldü.

İranlı yetkililere göre, ABD-İsrail saldırılarında 1332 kişi hayatını kaybetti.

İran'dan ateşkes için üç şart: Meşru haklar, tazminat ve saldırmazlık garantisi

Pezeşkiyan, ABD merkezli X sosyal medya platformunda Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ile yaptığı telefon görüşmelerine ilişkin açıklama yaptı.

Pezeşkiyan, Putin ve Şerif ile yaptığı görüşmede İran'ın bölgedeki barış ve huzura olan bağlılığını yinelediğini belirtti.

İsrail ve ABD tarafından İran’a karşı başlatılan savaşın sona ermesinin tek yolu olduğunu söyleyen Pezeşkiyan, "Savaşın sona erdirmenin tek yolu, İran'ın meşru haklarının tanınması, tazminat ödenmesi ve yeniden saldırmama konusunda sağlam bir uluslararası güvence verilmesidir." ifadelerini kullandı.

NYT: İran'daki okul saldırısı "ön soruşturmaya göre ABD ordusunun yanlış hedeflemesi sonucu" gerçekleşmiş

İsmi açıklanmayan ABD'li yetkililer ve konuya dair bilgi sahibi kaynaklar, 28 Şubat'ta gerçekleştirilen saldırıyla ilgili NYT'ye konuştu.

ABD'li yetkililere göre, devam eden askeri soruşturmanın ön bulguları, İran Devrim Muhafızları Ordusunun kullandığı deniz üssünü hedef alan operasyon sırasında saldırının söz konusu okula "yanlış hedefleme" sonucu gerçekleştiğine işaret ediyor.

Bu kapsamda, ABD'li yetkililer, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'ndaki (CENTCOM) subayların, Savunma İstihbarat Ajansı'nın (DIA) sağladığı güncel olmayan verileri kullanarak saldırı koordinatlarını belirlediğini savundu.

Okula yönelik saldırının yapay zeka modelleri ya da yeni teknolojilerden kaynaklanmadığını vurgulayan ABD'li yetkililer, bunun savaş ortamında zaman zaman görülen ve yıkıcı sonuçlar doğurabilen "insani bir hatanın ürünü" olduğunu kaydetti.

Okul binasının askeri bir hedef olarak etiketlendiği bu eski verilerin neden tekrar kontrol edilmediği bilinmezken, NYT'nin araştırmasına göre, söz konusu okul binası, 2013-2016 yılları arasında askeri üsten ayrılarak bağımsız hale geldi.

NYT'nin ulaştığı uydu görüntüleri, binanın çevresindeki gözetleme kulelerinin kaldırıldığını, üç adet halka açık girişin oluşturulduğunu, spor sahası dahil oyun alanlarının asfalt üzerine çizildiğini ve duvarların mavi ile pembeye boyandığını ortaya koyuyor.

Öte yandan, saldırıyı defalarca İran'a bağlamaya çalışan ABD Başkanı Donald Trump, "Gördüklerime dayanarak o saldırı İran tarafından yapıldı. Mühimmatlarında hiç isabet kabiliyeti yok." ifadesini kullanmıştı.

İran devlet televizyonu, 28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in Hürmüzgan eyaletine bağlı Minab kentindeki Şeceretü't-Tayyibe Kız İlkokulu'na saldırı düzenlediğini duyurmuştu. Saldırıda çoğu çocuk 175 kişi yaşamını yitirmişti.

IEA üyesi ülkelerden en yüksek miktarda petrol kararı: 400 milyon varil piyasaya sürülüyor

Birol, IEA'nın Paris'teki merkezinde yaptığı açıklamada, Orta Doğu'daki gerilimin küresel petrol ve gaz piyasalarına yönelik büyük etkileri olduğunu dile getirdi.

Hürmüz Boğazı'ndan günlük 15 milyon varil ham petrol ve 5 milyon varil petrol ürününün taşındığını kaydeden Birol, bu miktarın deniz yoluyla taşınan küresel petrol ticaretinin yüzde 25'ini oluşturduğu bilgisini paylaştı.

Birol, şu anda ise Hürmüz Boğazı'nda petrol, gaz ve diğer emtiaların geçişinin neredeyse tamamen durduğuna işaret ederek, yeterli alternatif güzergah eksikliği ve mevcut depolama kapasitelerinin dolması nedeniyle Orta Doğu'daki petrol üreticilerinin üretimi kısmaya başladığını anlattı.

Enerji ve enerjiyle ilgili diğer altyapıların da zarar gördüğünü kaydeden Birol, tüm gelişmelerin jet yakıtı ve dizel tedarikine büyük etkileri olduğunu söyledi.

Birol, gaz piyasalarındaki durumun da zorlayıcı hale geldiğini ve özellikle Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin tedarik ettiği sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) kargolarının alternatifinin kısıtlı olduğunu belirtti.

Böylece küresel enerji tedarikinin yüzde 20 azaldığını bildiren Birol, Asya'nın mevcut durumdan en fazla etkilenen bölge olduğunu aktardı.

Birol, enerji güvenliğine yönelik büyük aksaklıklar olduğunda IEA'nın petrol piyasalarına ilişkin daha önce 5 kez koordineli şekilde eyleme geçme kararları aldığını anımsatarak, konuşmasını şöyle tamamladı:

"Bu kapsamda, IEA üye ülkeleriyle yaptığımız görüşmeler kapsamında, IEA ülkelerinin oy birliğiyle kurum tarihindeki en büyük miktarda acil durum petrol stokunu piyasaya sürme konusunda anlaşmaya vardığını açıklayabilirim. IEA ülkeleri, Hürmüz Boğazı'nın fiilen kapanmasıyla kaybedilen arzı telafi etmek için 400 milyon varil petrolü piyasaya sunacak. Bu, piyasalardaki aksaklıkların acil etkilerini hafifletmeyi amaçlayan önemli bir önlemdir. Ancak açıkça belirtmem gerekir ki, petrol ve gaz akışının istikrarlı hale gelmesi için en önemli gelişme, Hürmüz Boğazı üzerinden transit geçişin yeniden başlamasıdır. IEA, piyasalardaki durumu aktif olarak izlemeye devam edecek ve gerekirse üye ülkelerimize daha fazla öneride bulunacaktır."

IEA'nın 6'ncı acil durum petrol rezervi kararı

IEA'nın 32 üye ülkesinin vardığı karar kapsamında, acil durum petrol stokları her üye ülkenin ulusal koşullarına uygun bir zaman diliminde piyasaya sunulacak ve bazı ülkeler tarafından ek acil durum önlemleriyle desteklenecek.

IEA üyelerinin mevcut durumdaki 1,2 milyar varili aşan acil durum stokunun yanı sıra, hükümetlerin yükümlülüğü altında 600 milyon varil daha endüstri stoku bulunuyor.

IEA Sekreterliği, bu toplu eylemin nasıl uygulanacağına ilişkin ayrıntılı bilgileri paylaşacak.

IEA üye ülkelerinin koordineli şekilde acil durum petrol stoklarını piyasaya sürme kararı 1974'te kurulan kurumun tarihinde bu kapsamdaki 6'ncı karar olma özelliğini taşıyor.

Daha önceki kararlar, 1991, 2005, 2011 ve 2022'de Rusya-Ukrayna savaşı başladığında alınmıştı.

ABD ve İsrail'in İran'a yönelik ortak saldırıları ve İran'ın misilleme kapsamında Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemileri hedef almasıyla, Boğaz'da günlük 20 milyon varili bulan petrol ve petrol ürünleri sevkiyatı durma noktasına geldi.

Petrol piyasasında arz endişelerinin derinleşmesi, fiyatlarda sert dalgalanmalara neden oluyor.

Trump, TRT Haber'in sorularını yanıtladı

ABD Başkanı Donald Trump, TRT Haber Vaşington Muhabiri Tuna Şanlı'nın sorularını yanıtlayarak İran’a yönelik yürütülen hava ve deniz harekatının geldiği son noktaya dair açıklamalarda bulundu. Trump, İran ordusunun savunma kapasitesinin tamamen imha edildiğini ve bölgedeki askeri dengelerin kalıcı olarak değiştiğini söyledi.

Operasyonun ne zaman nihayete ereceğine dair soru üzerine Trump, İran’ın askeri altyapısına indirilen darbeleri şu sözlerle özetledi:

"Deniz kuvvetlerini devirdik, hava kuvvetlerini devirdik, tüm savunma sistemlerini devirdik, 60 mayın teknesini yok ettik. Hiç kimse böyle bir şey görmedi. Dünyanın en iyi ordusuna sahibiz."

"47 yıldan fazla bir süredir dünyaya zalimlik ettiler"

Harekatın devamına ilişkin soruyu yanıtlayan Trump, operasyonun sadece askeri bir müdahale değil, yarım asırlık bir hesaplaşma olduğunu ifade etti:

"47 yıldan fazla bir süredir dünyaya zalimlik ettiler ve şimdi bunun bedelini ödüyorlar."

İran basını: Tahran'daki kontrol noktalarına düzenlenen saldırılarda 10 kişi öldü

İran basınında yer alan haberlere göre, İsrail, İran içerisindeki casuslarının işbirliği ile Tahran’ın 1, 14, 15 ve 16. bölgelerine yönelik İHA saldırısı gerçekleştirdi.

Saldırılar sonucunda, yol kontrolü ile görevli emniyet güçleri ile İran Gönüllü Güvenlik Güçleri'nden (Besic) 10 kişi hayatını kaybetti.

ABD-İsrail’in İran’a saldırıları

İsrail ve ABD, Tahran ile Washington yönetimleri arasında müzakereler sürerken 28 Şubat'ta İran'a askeri saldırı başlattı.

İran da İsrail'in yanı sıra ABD üslerinin bulunduğu Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn başta olmak üzere bazı bölge ülkelerinde belirlediği hedeflere saldırılarla karşılık verdi.

ABD-İsrail saldırılarında, İran lideri Ayetullah Ali Hamaney'in yanı sıra çok sayıda üst düzey yetkili öldü.

İranlı yetkililere göre, ABD-İsrail saldırılarında 1332 kişi hayatını kaybetti.

İran: İsrail ve ABD radar ve savunmasının önemli bir kısmı imha edildi, füzelerimizin önündeki zorluklar azaldı

İran resmi haber ajansı IRNA’nın haberine göre, Ordu Sözcüsü Ekreminiya, İsrail ve ABD’nin savunma sitemleri ve İran’ın füze kabiliyeti hakkında açıklama yaptı.

Ekreminiya, "Siyonist rejim (İsrail) ve ABD, kendi teknolojilerine ek olarak NATO teknolojilerinden de faydalanıyorlar, ancak yine de radar ve savunma yeteneklerinin önemli bir kısmı imha edildi ve artık füzelerimizin önündeki zorluklar azaldı." dedi.

İran füzeleri ile insansız hava araçlarının önündeki engellerin azaldığını belirten Ekreminiya, "Düşman artık füzelerimizi ve insansız hava araçlarımızı engelleyemez hale geldi ve bu süreç, işgal altındaki topraklar (İsrail) ve bölgedeki ABD üsleri savunmasız kalana kadar önümüzdeki günlerde devam edecek." ifadesini kullandı.

İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da ABD merkezli X sosyal medya platformundan yaptığı açıklamada, "ABD, İran'ın füze yeteneklerini yok ettiğini iddia ediyor. İlk büyük ölçekli füze fırlatma dalgaları, düşman radarlarını ve savunma sistemlerini kör etmeyi amaçlıyordu." dedi.

Kalibaf, "Şimdi ise İran, daha az füzeyle istediği herhangi bir yeri hedef alabiliyor. Bugün 'Demir Kubbe' bir şaka gibi görünüyor." ifadesini kullandı.

AB liderleri, Rusya'ya yaptırımların gevşetilmesine karşı

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, G7 ülke ve hükümet liderlerinin katılımıyla Orta Doğu'daki çatışmaların ekonomik sonuçlarına ilişkin düzenlenen video konferansın ardından, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundan ortak açıklama yaptı.

Açıklamada, İran ve Orta Doğu’daki endişe verici duruma koordineli bir yanıt vermek üzere G7 ortaklarıyla görüşme yapıldığı belirtilerek "Güvenlik ve küresel enerji piyasası üzerindeki etkiyi en aza indirmeye odaklanmış durumdayız." ifadeleri kullanıldı.

Acil önceliğin, özellikle küresel ekonomi için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı'ndan geçiş de dahil olmak üzere, enerji akışının devamını sağlamak olduğuna dikkat çekilen açıklamada, Rusya'ya yönelik yaptırımların gevşetilmemesi gerektiği vurgulandı ve şunlar kaydedildi:

"Petrol tavan fiyatı uygulaması, piyasaları istikrara kavuşturmaya ve Rusya’nın gelirlerini sınırlamaya yardımcı olacaktır. Rusya’ya uygulanan yaptırımları gevşetmenin zamanı değil."

Açıklamada, çatışmanın genişlemesini önlemek ve istikrarı yeniden sağlamak için bölgedeki ortaklarla yakın işbirliği yapılması konusunda mutabık kalındığı aktarılarak "Küresel enerji arzındaki gerilimleri hafifletmek için Uluslararası Enerji Ajansının 400 milyon varillik acil durum petrol rezervini kullanıma sunma kararını memnuniyetle karşıladık." denildi.

İran: Eğer limanlarımıza karşı bir tehdit olursa, Basra Körfezi’nde hiçbir liman güvenli olmayacak

İran basınına göre, Şikarçi, katıldığı bir televizyon programında, ABD Merkez Kuvvetleri Komutanlığı'nın (CENTCOM), "İran’daki sivil liman çalışanlarını ve mürettebatı, askeri faaliyetlerin yürütüldüğü tesislerden derhal uzak durmaları" yönündeki duyurusuna ilişkin açıklamalarda bulundu.

Devrim Muhafızları Ordusu’nun tüm unsurları ile birlikte sahada olduğuna vurgu yapan Şikarçi, Basra Körfezi’nin kontrolünün kendilerinde olduğunu belirterek, "Eğer limanlarımıza karşı en küçük bir tehdit dahi olursa, Fars (Basra) Körfezi’nde hiçbir liman ve iskele güvenli olmayacak ve bölgedeki tüm liman ve ekonomik alanlar meşru hedefimiz haline gelecek." ifadesini kullandı.

Şikarçi ayrıca, bölge ülkelerine topraklarını ABD saldırıları için kullandırmamaları çağrısı yaptı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), sivillere Hürmüz Boğazı boyunca İran tarafından kullanılan limanlardan uzak durulması uyarısında bulunmuştu.

CENTCOM tarafından yapılan açıklamada, İran'ın Hürmüz Boğazı boyunca sivil limanları "askeri operasyonlar yürütmek için kullandığı" iddia edilmişti.

ABD Başkanı Trump'tan, İran'a yönelik "Henüz bitirmedik" mesajı

ABD Başkanı Trump, Kentucky ve Ohio eyaletlerini ziyaret için Beyaz Saray'dan ayrılırken basın mensuplarına İran gündemini değerlendirdi.

İran'a yönelik saldırılarının kendileri açısından şu ana dek "çok başarılı" gittiğini ifade eden Trump, İran'ın askeri kapasitesini büyük ölçüde yok ettiklerini savundu.

İran saldırılarının ne zaman sona erebileceğiyle ilgili soruları yanıtlayan Trump, "İran'ı daha önce tarihte hiçbir ülkeyi olmadığı kadar sert şekilde vurduk ancak henüz bitirmedik." değerlendirmesini yaptı.

Trump'ın son açıklamasında dile getirdiği "İran'da vuracak pek bir yer kalmadı, istediğim zaman savaşı bitiririm" şeklindeki açıklamasının ardından henüz İran'a saldırıları tamamlamadıklarını ifade etmesi dikkati çekti.

ABD Başkanı, "(İran) Donanmalarını, hava kuvvetlerini, hava savunma sistemlerini, radarlarını ve liderlerini kaybettiler. İstesek fazlasını yapabiliriz." ifadesini kullandı.

Mücteba Hamaney'in görevde kalması durumunda ABD'nin zafer ilan edip etmeyeceği sorusuna ise Trump, "Bu soruya yorum yapmak istemiyorum." yanıtını verdi.

ABD'nin İran'daki okul saldırısına ilişkin Pentagon raporu

Öte yandan Trump, İran'da bir okula düzenlenen Tomahawk saldırısının ABD ordusu tarafından "yanlışlıkla" gerçekleştirildiği yönündeki ön rapora ilişkin soruyu ise "Şu an rapor hakkında bilgim yok." sözleriyle geçiştirdi.

Diğer yandan ABD Başkanı, İran'la yürüttükleri "savaş" sürecinde İspanya'nın kendilerine hiç yardımcı olmadığını söyleyerek, bu ülkeyle ticari ilişkileri kesebilecekleri uyarısını yineledi.

Trump ayrıca, Lübnan ile ilgili bir soruya, "Lübnan'ı ve halkını seviyoruz ancak Hizbullah'tan kurtulmamız lazım." yanıtını verdi.