Dünyadan Haberler - 4

Norveç, 16 yaş altı çocukların sosyal medyaya erişimini yasaklamaya hazırlanıyor

Başbakan Jonas Gahr Store, Norveç'te yayın yapan NRK'ye yaptığı açıklamada, sosyal medyanın çocuklar üzerindeki olumsuz etkisini azaltmak amacıyla hazırlanacak yasa tasarısının yıl içerisinde meclise sunulacağını belirterek, meclisten geçmesi halinde gelecek yıl yürürlüğe gireceğini belirtti.

Hükümetin, 16 yaşından itibaren çocukların sosyal medya erişimine izin verilmesi yönünde çalışma yürüttüğünü hatırlatan Store, bu düzenlemeyle aynı yaş grubundaki çocukların eş zamanlı olarak sosyal medya kullanabileceğini ifade etti.

NRK ise yasa tasarısı kapsamında 16 yaş altındaki çocukların sosyal medya hesabı açmalarına izin verilmemesinin planlandığını aktardı.

Axios: Hürmüz'e giden gemide bulunan bir ABD askeri, Tayland molasında maymun saldırısına uğradı

Axios haber sitesinin konuya yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre, bu ayın ortasında Hürmüz'e doğru mayın tarama faaliyeti için yola çıkan USS Chief gemisinde bulunan bir donanma mensubu, yolda beklenmedik bir kaza yaşadı.

Geminin Tayland'a ait Phuket Adası'nda mola verdiği esnada söz konusu asker, bir maymunun saldırısına uğradı.

Askere saldıran maymunun türüne dair detaylı bilgi verilmedi ancak bölgede uzun kuyruklu makakların yaygın olduğu biliniyor.

Axios'a konuşan bir askeri yetkili, konuyla ilgili, "İlginç şeyler oluyor. Asla ama asla bilemezsiniz." dedi.

Askerin hayati tehlikesinin bulunmadığı, gerekli tıbbi desteği almak için Japonya Sasebo'daki üsse geri döndüğü kaydedildi.

Pentagon'un postaları sızdı: İspanya'nın NATO üyeliğini askıya alma planı

Reuters'ın haberine göre, Pentagon içinde dolaşan politika seçenekleri arasında İspanya'nın NATO üyeliğinin askıya alınması ve İngiltere'nin Falkland Adaları üzerindeki egemenlik iddiasının yeniden değerlendirilmesi gibi radikal adımlar bulunuyor.

"Avrupa'nın imtiyazlı tavrı son bulmalı"

ABD'li bir yetkilinin paylaştığı bilgilere göre, söz konusu e-posta, müttefiklerin İran operasyonları için hava sahası ve üs kullanım haklarını (ABO) kısıtlamasından duyulan derin hayal kırıklığını yansıtıyor.

Pentagon yetkililerinin, müttefiklerin bu hakları sağlamasını "NATO’nun en temel şartı" olarak gördüğü ve Avrupa'nın "kendini hak sahibi görme duygusunu" kırmak istediği belirtildi.

İspanya ve İngiltere hedef tahtasında

İspanya: Sosyalist hükümetin, topraklarındaki stratejik Rota ve Moron üslerinin İran'a yönelik saldırılarda kullanılmasına izin vermeyeceğini açıklaması Washington'da büyük tepki çekti.

E-postada, İspanya'nın ittifaktan askıya alınmasının askeri etkisinden çok, diğer müttefiklere yönelik "sembolik bir uyarı" olacağı vurgulanıyor.

İngiltere: Başbakan Keir Starmer'ın "korkaklık" ve "Winston Churchill olamamakla" suçlandığı e-postada, ABD'nin İngiltere'nin Falkland Adaları üzerindeki hak iddiasına verdiği diplomatik desteği çekebileceği belirtiliyor.

Bu durumun, Trump’ın yakın müttefiki olan Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’nin elini güçlendirebileceğine dikkat çekiliyor.

Pentagon'dan sert açıklama

Konuyla ilgili açıklama yapan Pentagon Sözcüsü Kingsley Wilson, "Başkan Trump'ın da belirttiği gibi, müttefiklerimiz bizim onlar için yaptıklarımıza rağmen yanımızda olmadılar" diyerek, müttefiklerin artık birer "kağıttan kaplan" olmaktan çıkıp üzerlerine düşeni yapmaları için tüm seçeneklerin masada olduğunu doğruladı.

Savunma Bakanı Pete Hegseth de daha önce yaptığı bir açıklamada, İran füzelerinin ABD'yi vuramasa bile Avrupa'yı vurabileceğine dikkat çekerek, "İhtiyacınız olduğunda yanınızda durmayan ülkeler varsa, ortada pek bir ittifak kalmamış demektir" ifadelerini kullanmıştı.

ABD Dışişleri Bakanı Rubio, İran'ın Dünya Kupası'ndan men edileceği iddialarını reddetti

Rubio, Beyaz Saray'da gazetecilere yaptığı açıklamada, ABD'nin İranlı sporcuların ülkeye girişini engellemeye yönelik herhangi bir adım atmadığını belirterek, 2026 FIFA Dünya Kupası'na İran'ın yerine İtalya'nın katılmasına ilişkin iddiaları reddetti.

Sorunun sporcularla ilgili olmadığını ifade eden Rubio, sadece İran Devrim Muhafızları ile bağlantılı olduğu düşünülen kişilerin ülkeye alınmayabileceğini söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump da konuya ilişkin açıklamasında, sporcuların bu süreçten etkilenmesini istemediklerini aktardı.

Financial Times gazetesinin haberine göre, Trump'ın özel temsilcilerinden İtalyan asıllı Paolo Zampolli, ABD, Meksika ve Kanada'nın ev sahipliğinde yapılacak 2026 FIFA Dünya Kupası'na İran'ın yerine, kupaya kısa süre önce eleme turlarında veda eden İtalya'yı önermişti.

İşgalci İsrail ordusu, Lübnan'ın güneyine hava saldırısı düzenledi

Ordudan yapılan açıklamada, roketlerin fırlatıldığı rampaların hedef alındığı ileri sürüldü.

Hava saldırısı görüntülerinin paylaşıldığı açıklamada, Shtula'yı hedef alan rampaların yanı sıra yüklü ve fırlatmaya hazır başka rampalara da saldırı düzenlendiği iddia edildi.

Kısa süre önce ABD'nin başkenti Washington'da Lübnan-İsrail görüşmeleri yapılırken Hizbullah, İsrail'in ateşkes ihlallerine karşı ülkenin kuzeyini roketlerle hedef almış, Shtula bölgesinde sirenler çalmıştı.

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, roketlerin önlendiği ileri sürülmüştü.

Öte yandan Lübnan resmi ajansı NNA'nın haberine göre İsrail, gece saatlerinde Lübnan'ın güneyindeki Tulin, Hırbıt Silm ve Mecdel Zun beldelerine hava saldırısı gerçekleştirdi.

İsrail uçakları ayrıca Reyhan tepelerini de hedef aldı.

İsrail'in Lübnan'a saldırıları ve ateşkes

İsrail ordusu, Lübnan'a 2 Mart'ta yoğun hava saldırıları başlatarak, ülkenin güneyinde birçok beldeyi işgal etmişti.

Lübnan hükümeti de bu sürede ülkede yerinden edilenlerin sayısının 1 milyon 162 bini geçtiğini açıklamıştı.

ABD Başkanı Donald Trump, Lübnan ve İsrail arasında 17 Nisan'da yürürlüğe giren 10 günlük geçici ateşkesin 3 hafta daha uzatıldığını duyurmuştu.

İran basını: Hürmüz Boğazı’ndan bir tanker gemisi daha geçti

İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı, ABD’nin, İran’dan Çin’e petrol sevkiyatı yaptığı gerekçesiyle yaptırım listesine aldığı Curaçao bayraklı "Coba" isimli bir tanker gemisinin, Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yaptığını ve Lark Adası yakınlarında demirlediğini duyurdu.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'la Pakistan'da yürütülen müzakere sürecinin başarısızlığa uğramasının ardından yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı'nı abluka altına alma sürecini başlatacaklarını söylemişti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) da ABD'nin İran limanlarına yönelik ablukasına 10 binden fazla askerin yanı sıra onlarca savaş gemisiyle savaş uçağının eşlik ettiğini açıklamıştı.​​​​​​​

ABD'nin Putin'i G20 zirvesine davet etmeyi planladığı iddia edildi

İsminin açıklanmaması şartıyla Washington Post gazetesine konuşan ABD'li yetkili, 14-15 Aralık'ta Miami'de düzenlenmesi planlanan G20 Liderler Zirvesi'ne Putin'in de davet edilmesinin gündemde olduğunu ileri sürdü.

Yetkili, henüz resmi davetlerin gönderilmediğini ancak Rusya'nın da G20 üyesi olduğunu ve hem bakanlar düzeyindeki toplantılara hem de liderler zirvesine davet edileceğini belirtti.

ABD Başkanı Donald Trump ise dün Beyaz Saray'da gazetecilere yaptığı açıklamada, Putin'e yönelik G20 davetinden haberdar olmadığını ancak buna karşı çıkmayacağını ifade etmişti.

Putin'in zirveye katılmasının faydalı olacağını vurgulayan Trump, "Herkesle konuşması gerektiğini düşünüyorum." demişti.

Çin, Ay'da iki yeni mineral keşfetti

Global Times'ın haberine göre, minerallerin keşfi, Sıçuan eyaletinin Çındgu şehrinde düzenlenen 11. Çin Uzay Günü açılış töreninde duyuruldu.

"Çang'ı-5" keşif aracının topladığı kaya ve toprak örneklerinde bulunan fosfat minerallerine "magneziyoçangızit-(Y)" ve "çangızit-(Ce)" adları verildi.

Nadir toprak fosfatı kategorisindeki mineraller, Uluslararası Mineroloji Birliği Yeni Mineraller, Terimler ve Sınıflandırma Komisyonu tarafından sınıflandırılarak onaylandı.

Çin'in ikinci ve üçüncü Ay minerali keşfi

İki mineral, Çin'in Ay'dan topladığı kaya ve toprak numunelerinde keşfettiği ikinci ve üçüncü mineraller oldu. Çinli bilim insanları, daha önce Eylül 2022'de Ay numunelerinde "çangızit-(Y)" adını verdikleri fosfat mineralini keşfettiklerini bildirmişti.

Yeni keşiflerle, bugüne dek Ay'da keşfedilen mineral sayısı 8'e çıktı. Çin'den önce ABD ve Rusya, Ay yüzeyinden kaya ve toprak numuneleri toplayarak mineral keşiflerine öncülük etmişti.

Çin, Ay yüzeyinden kaya ve toprak örnekleri toplamayı amaçlayan ilk keşif aracı Çang'ı-5'i Kasım 2020'de Ay'a göndermiş, araç topladığı 1,73 kilogram kaya ve toprak örneğiyle Aralık 2020'de Dünya'ya dönmüştü.

Yapay zeka, milyarder sayısını hızla artıracak

Knight Frank’in perşembe günü yayımladığı raporda, dünya genelinde halihazırda 3 bin 110 olan milyarder sayısının önümüzdeki beş yıl içinde 3 bin 915’e yükseleceği öngörüldü.

Araştırma birimi başkanı Liam Bailey, milyarder ve milyonerlerin servetlerindeki artışın teknoloji sektörü ve yapay zeka sayesinde hızlandığını ifade etti.

Bailey, "Bir işi ölçeklendirme kabiliyeti hiç bu kadar yüksek olmamıştı. Teknoloji ve yapay zeka, büyük servetlerin çok daha hızlı bir şekilde kazanılmasını sağladı" değerlendirmesinde bulundu.

Suudi Arabistan ve Polonya başı çekiyor

Rapora göre, milyarder sayısında en hızlı artışın Suudi Arabistan'da yaşanması bekleniyor. Ülkedeki milyarder sayısının 2031 yılına kadar 23'ten 65'e çıkarak iki katından fazla artacağı tahmin ediliyor.

Benzer şekilde Polonya'daki milyarder sayısının 13'ten 29'a, İsveç'teki sayının ise yüzde 81 artışla 32'den 58'e yükseleceği öngörülüyor.

Küresel servet paylaşımında ise Kuzey Amerika yüzde 37 ile en büyük paya sahipken, onu yüzde 31 ile Asya-Pasifik ve yüzde 25 ile Avrupa takip ediyor.

Gelir adaletsizliği derinleşiyor

Servet oluşumu hızlanırken, küresel eşitsizlik de büyümeye devam ediyor.

2026 Dünya Eşitsizlik Raporu'na göre, dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 0,001’ini oluşturan 60 binden az kişi, insanlığın en yoksul yüzde 50'lik kesiminin toplam servetinin üç katına sahip bulunuyor.

Knight Frank, ABD'nin liderlik ettiği, Çin ve Hindistan'ın ise desteklediği bu servet artış hızının, milyarderlerin yanı sıra 30 milyon dolar ve üzeri serveti olan multimilyoner sayısını da 713 binin üzerine çıkardığını kaydetti.

Fransa ve Polonya'dan Rusya'ya karşı nükleer tatbikat hazırlığı

Wirtualna Polska (WP) haber sitesinin askeri kaynaklara dayandırdığı haberde, nükleer tatbikatın "yakın zamanda" Baltık Denizi ve Kuzey Polonya üzerinde gerçekleştirileceği belirtildi.

Haberlere göre, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Polonya Başbakanı Donald Tusk arasında yapılan görüşmelerde ele alınan senaryoda şu detaylar yer alıyor:

Uzun menzilli keşif yaparak hedef belirleyecek ve JASSM-ER seyir füzeleriyle St. Petersburg yakınlarındaki "yüksek değerli hedefleri" vuracak.

Nükleer başlık taşıyan ASMP füzeleriyle donatılmış uçaklar, Fransa'dan havalanarak Budapeşte-Kaliningrad hattı boyunca Rusya ve Belarus'taki hedeflere yönelik nükleer saldırı simülasyonu yapacak.

Kaliningrad kuşatması iddiası

Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Aleksandr Gruşko, İngiltere liderliğindeki Müşterek Seferberlik Kuvvetleri'nin (JEF) Kaliningrad bölgesine yönelik deniz ablukası ve bölgenin ele geçirilmesi senaryoları üzerinde çalıştığını iddia etti.

Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov ise bu tatbikatların Avrupa'nın "militarizasyon ve nükleerleşme" arzusunu gösterdiğini ve kıtadaki istikrara katkı sağlamayacağını belirtti.

Finlandiya'da nükleer silah adımı

Gerilimi tırmandıran bir diğer gelişme ise Finlandiya'da yaşandı.

Finlandiya Parlamentosu, nükleer silahların ülke topraklarına ithaline ve depolanmasına izin veren yasa tasarısını gündemine aldı.

Moskova, bu hamlenin Rusya'ya yönelik doğrudan bir tehdit oluşturacağı ve Finlandiya topraklarındaki askeri tesislerin stratejik öncelikli hedefler haline geleceği uyarısında bulundu.

Hürmüz Boğazı'nda ABD-İran kilidi: Petrol fiyatları 106 doları aştı

Brent petrol, cuma günü erken saatlerde çarşamba günkü kapanış fiyatına göre yaklaşık yüzde 5 artışla 106,80 dolardan işlem gördü.

Böylece petrol fiyatları iki hafta aradan sonra yeniden 100 dolar sınırını aşmış oldu. Enerji piyasalarındaki bu hareketlilik küresel borsaları da olumsuz etkiledi; S&P 500 endeksi yüzde 0,41, teknoloji ağırlıklı Nasdaq ise yüzde 0,89 oranında değer kaybetti.

Trump'tan "onay" şartı

ABD Başkanı Donald Trump, perşembe günü yaptığı açıklamada deniz ablukasının kapsamını genişlettiğinin sinyalini verdi.

Sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımda Trump, hiçbir geminin ABD Donanması'nın onayı olmadan Hürmüz Boğazı'ndan "giremeyeceğini veya çıkamayacağını" belirtti.

Boğazın bir "anlaşma" yapılana kadar tamamen kapalı kalacağını vurgulayan Trump, "Burası bir anlaşma sağlanana kadar sıkıca mühürlendi" ifadelerini kullandı.

Deniz trafiği durma noktasında

Dünyadaki petrol ve doğal gaz arzının yaklaşık beşte birinin taşındığı Hürmüz Boğazı'ndaki trafik neredeyse durma noktasına geldi.

Denizcilik istihbarat platformu Windward'ın verilerine göre, çarşamba günü boğazdan sadece 9 ticari gemi geçiş yaptı. 28 Şubat'ta savaşın başlamasından önce bu güzergahtan günde ortalama 129 gemi geçiyordu.

İran Devrim Muhafızları Ordusu, geçtiğimiz günlerde güvenlik ihlalleri ve navigasyon sistemlerine müdahale gerekçesiyle "MSC Francesca" ve "Epaminondas" adlı iki kargo gemisine el koyduğunu duyurmuştu.

Yunanistan makamları Epaminondas gemisinin kontrolünün hala kaptanda olduğunu savunsa da bölgedeki güvenlik riskleri nedeniyle deniz ticareti durma noktasına gelmiş durumda.

Girit'te 5,7 büyüklüğünde deprem

Atina Jeodinamik Enstitüsü tarafından yapılan açıklamada, saat 06.18'de gerçekleşen depremin merkez üssünün, Lasithi bölgesindeki Goudoura yerleşiminin 23 kilometre güney-güneybatı açıkları olduğu belirtildi.

Sarsıntının derinliği ise 9,7 kilometre olarak ölçüldü.

Avrupa-Akdeniz Sismoloji Merkezi (EMSC) ise depremin büyüklüğünü 5,8 olarak rapor etti.

Yerel yetkililer durumun takip edildiğini ve şu ana kadar ciddi bir hasar ihbarı alınmadığını kaydetti.